fbpx

Kerk Soedan: “De cultuur evangeliseren”

Project
Aartsbisschop Michael Didi Adgum Mangoria is sinds november 2016 hoofd van het aartsbisdom Khartoem. Kerk in Nood bracht onlangs een bezoek aan Soedan en sprak met de aartsbisschop over de situatie van de Kerk in Soedan.

Door Oliver Maksan

Monseigneur, U bent nog maar enkele maanden in functie. Wat ziet u als uw grootste pastorale uitdaging?

Mijn grootste zorg is vooral het onderwijs en de vorming van de gelovigen in algemene zin. Daarbij is dan de geestelijke vorming van de religieuzen, de seminaristen en de priesters een extra punt van zorg. Wij moeten onze faciliteiten beter gebruiken. Vooral wat betreft personeel zijn we enorm achteruitgegaan na de verdeling van het land in 2011, toen velen van onze staf ons hebben verlaten om naar het zuiden terug te gaan.

Welk effect heeft de splitsing van het land in 2011 gehad op het functioneren van de Kerk?

Een heel groot effect. Het grootste deel van onze geestelijken en pastoraal werkers kwam oorspronkelijk uit het zuiden. Hier in het noorden zijn er van oorsprong vrij weinig Christenen. Zelfs nu nog is de situatie zo dat het overgrote deel van mijn geestelijken niet uit het noorden afkomstig is. Van de 51 priesters en diakens komen er maar vijf uit Soedan zelf. De overigen komen allemaal uit Zuid-Soedan. Dit heeft consequenties voor wat betreft hun verblijfspapieren. Na de splitsing van noord en zuid verloren de Zuid-Soedanezen automatisch hun burgerrechten voor het noorden. Dus in het gunstigste geval worden ze hier getolereerd, theoretisch kunnen ze het land worden uitgezet. Gelukkig hebben de autoriteiten ingezien hoe belangrijk de geestelijken zijn voor onze Kerk. Dus hebben we op dat gebied voorlopig geen problemen, God zij dank!

Hoe is de situatie voor wat betreft de aanmeldingen voor de priesteropleiding?

Niet zo goed. We hebben helaas weinig seminaristen en hoe dat komt is niet zo eenvoudig te duiden. Ongetwijfeld heeft het te maken met het feit dat de mentaliteit van jongeren is veranderd. Mogelijk is de strakke discipline die ik me herinner van mijn opleiding niet meer zo populair. Maar er is ook te weinig besef van hoe cruciaal de positie van de priester is voor de Kerk. We zijn tenslotte een door sacramenten geleide Kerk. Dus zonder priesters is er geen Kerk. Daarom moeten we een groter bewustzijn aanmoedigen bij de mensen. Vooral bij de gezinnen en families. Zij moeten leren te zien dat de behoefte aan priesters iets is dat hen direct betreft.

In hoeverre is het katholieke geloof geworteld in Soedan? Het is tenslotte pas in de 19e eeuw hier gekomen.

In dat opzicht staan we nog maar aan het begin van de evangelisatie. We zullen ons moeten bezinnen op de manier waarop we Gods Woord verkondigen. Tot nu toe waren we meestal geneigd om naar de aantallen te kijken. We beschouwden ons werk succesvol als veel mensen werden

gedoopt. Maar we hebben veel heidenen gedoopt zonder dat er sprake was van echte bekering. Veel mensen hebben een verkeerd idee van de betekenis van de doop. Zij brengen hun kinderen naar de doop omdat zij ziek zijn en denken dat de doop hun kinderen zal genezen. Dit is niet de houding die wij graag willen. Het geloof is weliswaar niet diep geworteld, maar vooral niet volledig goed begrepen. Daarbij komt dat onze oorspronkelijke tradities nog sterk leven.

Kunt u een voorbeeld geven?

Jazeker. Neem bijvoorbeeld de kwestie van polygamie. De mensen willen nakomelingen en erfgenamen tot elke prijs. Dus hebben ze vaak meerdere vrouwen. En als ze een vrouw hebben, waarmee ze in de kerk zijn getrouwd, en er komen geen kinderen, dan nemen ze een andere vrouw. Dat is niet in overeenstemming met de katholieke opvatting over het huwelijk. Ook begrijpen ze niet dat onze priesters niet mogen trouwen.

Wat zijn uw antwoorden op deze problemen?

Wel, we moeten hier echt diep voor gaan en de cultuur evangeliseren. Het is ook weer niet zo dat de mensen helemaal niet begrijpen wat de opvatting van de Kerk is over het huwelijk wanneer wij ons best doen om het uit te leggen. Maar we moeten hen er meer bewust van maken. Het is een catechetische uitdaging van de eerste orde, die ik samen met mijn priesters zal aangaan. Er is ook behoefte aan betere vorming voor de catechisten. Maar voor alles is het de taak van ons bisschoppen en priesters, om de leer te verkondigen en ervan te getuigen. We kunnen deze problemen niet bagatelliseren, vooral in het overdragen van de leer van de Kerk wat betreft het huwelijk. We hebben te maken met een diepgeworteld cultureel gedachtegoed.

 

 

We hebben vooral over de problemen gesproken. Maar wat inspireert u als u naar uw plaatselijke Kerk kijkt?

Ik krijg veel voldoening van het feit dat de mensen blij en trots zijn om Christen te zijn. Zij dragen ook christelijke symbolen met veel trots en overtuiging. Daarbij komt dat de mensen zeer betrokken zijn bij het werk van de Kerk. Zoals ik al zei, het ontbreekt soms aan diepte, maar de mensen zijn van goede wil en hebben een open hart voor het christendom.

Hoe kan Kerk in Nood de Kerk in Soedan helpen?

Kerk in Nood is voor ons een belangrijke partner, en we zijn heel dankbaar voor alle hulp. U moet weten dat wij, als plaatselijke kerk, geen inkomen van onszelf hebben en voor 100% afhankelijk zijn van de universele Kerk. Dus als wij een groot project opstarten, dan hebben wij de steun van Kerk in Nood nodig. We hebben al vele jaren financiële steun gekregen voor onze scholen en projecten. Hierin voelen wij de solidariteit van de universele Kerk en we zijn er dankbaar voor. Zelfs de Heilige Vader volgt de situatie in de twee landen op de voet, vooral in Zuid-Soedan.

Als gevolg van de gevechten in Zuid-Soedan, vluchten veel Zuid-Soedanese Christenen naar het Noorden.

Inderdaad. Dat is een enorme uitdaging voor ons als Kerk. We spreken hier over honderdduizenden mensen die zijn gevlucht vanuit het zuiden naar het noorden. Als Kerk overwegen wij het lanceren van een grote actie om de humanitaire uitdagingen het hoofd te kunnen bieden. Naast de oorlogsvluchtelingen in de kampen zijn er ook Zuid-Soedanesen die, na de onafhankelijkheid, wilden terugkeren naar hun thuislanden maar die door de oorlog gedwongen worden hier in het noorden te blijven. Theoretisch is het hun officieel niet toegestaan om te werken, want ze hebben geen papieren. Dat heeft serieuze consequenties. Wij als Kerk helpen waar we kunnen. Voor alles proberen we kinderen te onderwijzen in onze scholen. Maar er zijn er heel veel, en onze middelen zijn beperkt. We hebben zelfs niet genoeg geld om alle kinderen eten te geven. De nood is groot; we kunnen het niet alleen.

Kerk in Nood steunt de Kerk in Soedan met Misintenties voor de priesters, een bijdrage aan de vorming van seminaristen en aan Katholiek onderwijs. Helpt u mee? Doneer dan via deze website of maak uw gift over onder vermelding van ‘Soedan.’